De fintech hype

Das Handelsblatt deed op 27 september in drie verschillende artikelen uit de doeken dat de fintech sector verdacht veel lijkt op een zeepbel. Een waarschuwing van een serieuze krant die het verdient begrepen te worden.

Geld verbranden en minimaal succes

De waarschuwing wordt onderbouwd met een beperkt aantal feiten en cijfers. Feit is dat er enorm veel geld in sector wordt gepompt. Het is evenzo niet te weerleggen dat het aantal succesvolle start-ups uit de sector beperkt, zeer beperkt is. Die twee gecombineerd zijn nog per se de garantie dat hier sprake is van een zeepbel. Om die “status” te bereiken is er nog iets meer nodig. Helaas blijken die ingrediënten eveneens aanwezig te zijn.

Aanbod 

De krant noemt 250 Fintech starters in Duitsland sinds 2010 (een cijfer van EY) en concludeert dat daarvan tot op heden maar erg weinig tot wasdom zijn gekomen. Het actuele cijfers is niet genoemd, wel dat er drie redenen waarom het verandert. Bedrijven houden simpelweg op te bestaan om dat ze geen geld meer hebben, ze gaan samenwerken of ze worden door de gevestigde orde overgenomen. Dat schept het beeld van een weinig overzichtelijke aanbodzijde waarbij de waarde van de bedrijven amper te bepalen is. Dat is een belangrijk ingrediënt voor elke zeepbel.

Het overgrote deel van de fintech’ers zit ook in de zelfde vijver te vissen. De focus is gewone bankzaken. Niches zoals verzekeringen blijven nog onbezet. Omdat er maar een vijver is, moet er enorm veel reclame worden gemaakt om op te vallen. Tweede ingrediënt is het daarbij behorende uitgave patroon en de constatering dat daardoor minder geld overblijft voor de core business en daarmee de kwaliteit van de fintechs.

Die twee punten zijn echt de rode vlaggen die voor de zeepbel moeten waarschuwen. Dat er verder weinig kennis in de markt is (76% van de Duitsers kan zich niets voorstellen bij het begrip fintech) en dat de bereidheid met dit soort diensten te experimenteren maakt de zaak nog complexer.

Vraag

Er is echter naast de “traditionele” zeepbel nog een heel ander punt om kritisch te zijn als het gaat om fintechs. Dat heeft alles te maken met de begrippen “vraag” en “originaliteit”. Tot op heden is er in het Westen geen tweede PayPal ontstaan en dat lijkt geen toeval. De vraag naar vernieuwende manieren van betalen lijkt (weliswaar onder grote druk) “gewoon” door de bestaande banken te kunnen worden ingevuld.

De cases die rondzingen van succesvolle launches van echt originele nieuwe manieren komen allemaal uit gebieden met een heel andere betaalcultuur. Dat staat ook duidelijk genoemd in een van de artikelen. Dat iets in de VRC groot is geworden wil totaal niet zeggen dat het ook maar enige kans van slagen heeft – het origineel dan wel een kloon – in West Europa. Juist waar het gaat om betalingsverkeer is cultuur en traditie een belangrijke factor. Wat dat betreft is het wijzen op cultuurverschillen niets nieuws onder de zon.

Kijk maar naar de verschillen tussen landen bij creditcard adoptie denk ik dan en mompel nog iets over appels, peren en slecht marktonderzoek. Met dat soort achtergrondkennis kijken naar fintechs levert genoeg reden vragen te stellen over de gezondheid van de sector.

Share: