btw harmonisatie voor boeken maakt schijnbaar niet iedereen blij

De regering in Berlijn heeft eind juli een wetsvoorstel gepubliceerd dat het btw verschil tussen papieren en elektronische boeken plus tijdschriften moet opheffen. Een onderwerp dat onverwachts voor ophef zorgt.

Wie in Nederland een krant of boek koopt betaalt daarover 9% btw. “Voor digitale boeken die niet op fysieke dragers worden verkocht, maar via het internet worden gedownload (bijvoorbeeld e-books), geldt het 21%-tarief” (citaat belastingdienst). Dat verschil is niet alleen in Nederland reden voor ergernis, in de andere EU lidstaten speelt hetzelfde. Brussel heeft na jaren niets doen de lidstaten eind vorig jaar de ruimte gegeven hier tot harmonisatie over te gaan. De lidstaten mogen de tarieven gelijkstellen, maar zijn er niet toe verplicht.

In Duitsland heeft de regering wel na het groene licht uit Brussel besloten van de verschillende btw tarieven werk te maken. Het wetsvoorstel dat nu op tafel ligt gaat uit van 7% voor boeken, waarbij de distributievorm (papier of digitaal) niet meer uitmaakt.

De eerste reacties van de uitgevers zijn positief. Vooral de kleinere bedrijven, die de voorkeur geven aan digitale producties, zouden van een lagere eindprijs voor de consument kunnen profiteren. Een boek wordt immers voor de klant goedkoper. Voor de grotere uitgeverijen is het voordeel ook aanwezig, maar daar zijn e-books in de regel een kleiner deel van het portfolio en zeker niet de enige distributievorm.

Toch is er na bekendmaking van het wetsvoorstel de sector in rep en roer geraapt. Toen eenmaal iedereen de tekst volledig had gelezen werd duidelijk dat er een uitzonderingsclausule is opgenomen. Boeken die via bepaalde portals worden aangeboden blijven belast met het hoge btw tarief. De omschrijving “bepaalde portals” staat daarbij niet in de tekst. Wat er wel staat is “publicaties die samen met andere publicaties gevoegd uit een databank komen” (vrij vertaald). Hiermee worden concreet bedoeld constructies die we in de krantencontext kennen als Topics en Blendle. Die zijn er ook voor boeken en daarbij beperkt het aanbod zich niet tot wetenschappelijke titels.

De uitgevers in Duitsland realiseren zich nu dat ze links winnen en rechts verliezen. Voor de gewone consument zal het vooralsnog weinig uitmaken. Veellezers en zijn die voor werk en onderzoek veel lezen merken er weinig van, het btw tarief blijft voor hen hetzelfde.

De vraag of de uitgevers hebben geslapen tijdens het lobby proces die de Duitse journalisten vereniging stelt is prikkelend. Deze uitzondering kan niet last minute in het wetsvoorstel zijn beland. Er moet vooraf over gesproken zijn. Wie weet is de ophef alleen maar voor de bühne. De groepen die niet profiteren van de btw verlaging hebben immers geen alternatief.

Share: