Categories
Social Links

Posts Tagged ‘verduurzamen’

Over the top – en blacklisted

In een grijs verleden heb ik ooit ingeschreven gestaan bij tal van headhunters en selectiebureaus. Deels koos ik ze zelf uit, anderen kwamen zelf aankloppen, want iemand met zoveel jaren ervaring en zowel bekend als vertrouwd met sandalen en driedelige pakken in de IT sector, dat was interessant.

Opvallend veel van dat soort headhunters was in IT opzicht niet direct wat ik vandaag zou noemen privacy en security bewust. Wat al helemaal opvallend was – en nog steeds is – is dat dit soort bedrijven een bijzondere kijk heeft op zaken als imago en maatschappelijke rol. Read more »

Verminderen e-waste via standaardisatie

E-waste, de term waarmee iedere vorm van elektronisch afval wordt benoemd, is in onze samenleving een groot probleem. Of het nu gaat om witgoed, bruingoed, groot of klein, we consumeren een hele hoop van dit soort goederen en die worden vroeg of laat ook weer gedumpt.

In ons land is het afstand doen van e-waste gebonden aan regels. Dat betekent dat de wasmachine bij het grof vuil mag worden gezet of door de leverancier van het nieuwe apparaat moet worden ingenomen. Grote objecten zijn nu eenmaal voor de gemiddelde consument minder eenvoudig te vervoeren naar een speciaal daarvoor ingericht inzamelpunt, maar het kan wel. Kleine goederen zijn door de geringe omvang feitelijk een veel groter probleem. Te vaak nog verdwijnen strijkbouten en degelijke met het gewone huishoudafval in de container. Die e-waste later weer scheiden is duurder. Read more »

Nederlands gepruts, deze keer in Duitsland

Donderdag 17 augustus bezocht de Duitse minister van economisch zaken Rösler Den Haag. Een bezoek aan zijn ambtscollega Verhagen waarbij één punt zeer hoog op de agenda stond: het functioneren van netbeheerder Tennet. Een onderwerp waar tot die dag in de Nederlandse pers compleet geen aandacht voor was en dat terwijl de Duitse kranten er al maanden volop over schrijven.

Waar het over gaat is eenvoudig te begrijpen. Duitsland heeft vorig jaar besloten zwaar in te zetten op regeneratieve energie opwekking. Zoals op het Betablog beschreven, lag daaraan ten grondslag de nucleaire ramp bij Fukushima. Maar de aandacht voor deze vorm van energie opwekking bestond al langer, om precies te zijn is in 2000 hiertoe al een wet aangenomen. Read more »

De slimme meter heeft het ook in Duitsland niet makkelijk

Een echte verrassing kan het niet zijn: het succes van de slimme meter in Duitsland valt tegen. In het land waar privacy veel meer in de DNA van de bevolking zit heeft het bedrijfsleven afgelopen periode op bescheiden schaal tests uitgevoerd met de slimme meter in Berlijn. En de resultaten daarvan geven aanleiding voor minder vrolijke gezichten bij de Vattenfall, de moedermaatschappij van Nuon.

Maar wie denkt dat de tegenslag vooral te maken heeft met de privacy bewaren mist een wezenlijk deel van de boodschap. Een boodschap die in de Duitse pers wel uitgebreid aan de orde is gekomen, want het zijn ook en vooral de kosten die acceptatie van slimme meters in de weg staat. Daarmee lijkt de proef in Berlijn een gelijke ontwikkeling te kennen als de hier eerder beschreven pogingen van Nuon in Amsterdam en de nog recentere actie van Eneco om Toon aan de man/vrouw te brengen.

De aanschafkosten voor een slimme meter zijn op dit moment nog zo hoog, dat een gemiddeld huishouden geen zicht heeft op een realistisch terugverdienmodel. In theorie zou met de slimme meter tot 15% kunnen worden bespaard, maar net als bij de Toon gaapt er een gat tussen theorie en praktijk.

Interessant is het dus te zien waar die 15% op is gebaseerd. Is dat wellicht een worst-case versus een best-case scenario, waarbij over het hoofd is gezien dat bijna elk huishouden inmiddels al kritischer naar stroom -en gasverbruik kijkt?

Overigens werd er nog een aardig reden gegeven waarom de 15% in de praktijk niet haalbaar is. De veldproef in Berlijn is gehouden in gewone trappenhuiswoningen. De kans dat die massaal op goedkopere nachtstroom overschakelen voor bijvoorbeeld was of afwas blijkt niet mogelijk. Het is de geluidoverlast die het aanzetten van die machines in de avonduren blokkeert. Een goed voorbeeld ook van hoeveel er komt kijken bij het implementeren van de Energiewende op huishoudniveau.

Kan goed bedoelde PR voor zonne-installaties niet nog beter

De week voor Pinksteren was in grote delen van Europa sprake van een weersomslag. Alsof de lente werd overgeslagen schoten in een keer de temperaturen omhoog tot ver voorbij de 20 graden. Mooi stralend weer en dat heeft grote invloed op het gedrag van mensen. Even de zorgen en het gemopper afschudden en volop genieten van het moois. Je zou dan ook verwachten dat positief nieuws ook goed wordt ontvangen, maar dat hoeft dus niet.

Een persbericht van IWR, het Internationale Wirtschaftsforum Regenerative Energien uit Münster, NRW maakte vol trots op 26 mei melding van het feit dat in Duitsland voor het eerst meer dat 20.000 MW aan energie was opgewekt door Solaranlagen, zonnecellen dus. Dat zou gelijk zijn aan de capaciteit van maar liefst 20 kerncentrales. Hoera dus, want die zijn dan echt niet meer nodig. En heel belangrijk de stroomproductie is het hoogst (overdag) als de vraag naar stroom (kantoren, woningen, airco’s) het grootst is.

Dit lijkt op een echte win-win situatie, Duitsland wil af van de kernenergie en het mondiale voorbeeld zijn voor duurzamere energie opwekking. Het persbericht is dan ook tot ver over de landsgrenzen opgepakt. In de berichtgeving is een duidelijk verschil merkbaar of het een Duitse dan wel een niet-Duitse publicatie is.

De meeste Duitse media weten het artikel namelijk in een bredere context te plaatsen. Natuurlijk is het schitterend dat er zoveel stroom zo duurzaam kan worden opgewekt. Maar zolang de politiek steggelt over het subsidieniveau en er in het oosten van Duitsland letterlijke duizenden banen bij Photovoltaik productiebedrijven op de tocht staan is elk persbericht vanuit de duurzame hoek geheid onderdeel van een PR en lobbytraject.

Niets mis mee, gebeurt overal, maar al die buitenlandse kranten en blogs die het artikel klakkeloos hebben overgenomen begrijpen dus maar een deel van het verhaal. IWR had er goed aan gedaan voor een fatsoenlijke vertaling van met name de achtergrond informatie te zorgen, dan was het effect nog beter geweest.

De boeiende Energiewende

Energiewende is het begrip dat in Duitsland wordt gebruikt om alle maatregelen en processen te beschrijven die nodig zijn om het land van kernenergie af te krijgen en aan de duurzame energieopwekking.

Het is dan ook geen geringe inspanning die land zich zelf heeft opgelegd na de kerncentrale escalatie in Fukushima. Inmiddels is dat voorval en het Duitse besluit al weer een jaar oud en de vraag werd recent gesteld: hoe gaat het daar bij de Duitsers?

Antwoord op die vraag is makkelijk te krijgen, dagelijks wordt er wel online en offline gepubliceerd over de vorderingen en tegenslagen (92.000 hits op nieuwsitems van maximaal 1 week oud!). Alleen al wat dat betreft is de media-aandacht die deze stap heeft veroorzaakt een punt om te onthouden, te analyseren en te blijven volgen. Meer inhoudelijk, de vorderingen dus, lijkt er sprake te zijn van een aantal niet voorziene tegenstellingen, problemen aan de ene kant en hoogst interessante vormen van coöperatief en constructief handelen aan de andere kant.

De minder gunstige ontwikkelingen of uitgangssituaties lijken te maken te hebben met de netwerkarchitectuur. Het land heeft energie opwekking heel erg op regionale wijze aangepakt, waarbij het zwaartepunt voor de kernenergie opwekking lag in de zuidelijke Bundesländer. Op die locaties snel duurzame energieopwekkers optuigen is amper mogelijk, dus er moet een infrastructuur komen die het vervoer van goede energie van noord naar zuid mogelijk maakt. Hoogspanningsmasten wil echter niet iedereen in zijn achtertuin hebben en op sommige plekken is dit soort kunstwerken überhaupt niet mogelijk. Het is echter een issue dat wel valt op te lossen.

Dan zijn er ontwikkelingen van buitenaf die de Energiewende onverwachts beïnvloeden. Zo is er een stevige prijsdaling voor zonnecellen door massaproductie in China. Dat klinkt gunstig, maar heeft nadelen. Ten eerste bedreigt de import de Duitse makers van zonnecellen. Vervelend daaraan is dat daarmee de kansen op Duitse kennis -en productie export verminderen. Een tweede punt is dat lage aanschafprijzen zorgen voor een snellere groei van de decentrale opwekking van energie dan voorzien. Gevolg: subsidiepotjes raken veel sneller leeg en er is serieus gevaar voor te veel stroom leveringen aan het netwerk dat nog niet is ingesteld op transport de andere kant op. En op de derde plek verstoort de lage prijs voor zonnecellen de businesscase van dure windmolenparken in o.a. Noordzee.

Gelukkig zijn er dan ook weer voordelen, zoals een betere spreiding van de energie opwekking en een meer kritische kijk op het verbruik in het algemeen. Dat laatste staat mede door de crisis aardig onder druk, niet alleen in Duitsland overigens. En wat ook aardig is om te volgen is de wijze waarop de giga-ondernemingen, die RWE, EON en co natuurlijk zijn, leren omgaan met een concurrentie en hen daardoor dwingt menselijker te worden. Want niet de traditionele klant wordt nu ook de leverancier en de concurrentie neemt via onmogelijk gehouden combinaties sterk toe.

Geld verdienen met smartgrids

Het begrip smartgrid heeft een tamelijk hoog hype gehalte. Vraag aan 3 journalisten wat ze ermee bedoelen en je krijg tenminste 4 antwoorden. Maar over een ding zijn ze het zeker, smartgrids dat is wel the next big thing.

Die mening lijkt mij te kloppen, smartgrids in de betekenis van nieuwe manieren elektriciteit op te wekken, te transporteren en waar mogelijk zelfs op te slaan, dat is nogal wat. Een bijzonder groot deel van de wereld wacht op doorbraken die dat allemaal mogelijk gaan maken. Niet elk land, want landen met veel krachtcentrales zoals Noorwegen hebben natuurlijk al de nodig ervaring.

Maar in onze contreien zijn we nog niet zo ver. Dus elke serieuze poging hier meer aandacht voor te krijgen is mee genomen. En wat is er dan meer voor de hand liggend om knappe koppen met een financiële prikkel te stimuleren te komen met die lang verwachte oplossing. Dat is dan ook een van de redenen waarom in Duitsland dit jaar een prijs wordt toegekend aan de IT starter met het beste idee op het terrein van smartgrids.

De prijsvraag bestaat al langer en wordt mede mogelijk gemaakt door de energiereus RWE en het Duitse ministerie van economische zaken. De hoofdprijs van maar liefst € 30.000 wordt aan maximaal 6 inzenders elk toegekend, daarnaast zijn er nog 15 prijzen van € 6.000 voor de runners-up. Of de eisen nu hoog of laag zijn, dat is niet helemaal duidelijk. Wel duidelijk is dat er geen werkend prototype getoond hoeft te worden. De inzendingsvoorwaarden maken namelijk melding van presentaties tussen de 10 en 15 pagina’s. Een puur powerpoint event dus.

Desalniettemin, wel een heel leuk idee en het is dat mijn kennis van revolutionaire smartgrids te gering is. Oh ja en ik ben geen ingezetene van Duitsland en voor starter doorgaan zal ook niet lukken. Het is ergens bijna grappig te lezen dat de website afsluit met een variant de olympische leuze: meedoen is belangrijker dan winnen. Iedere inzender krijgt namelijk een schriftelijke SWOT waarvan hij kan leren, alleen al daarom wordt opgeroepen mee te doen.

Stroomoverschot ook in Nederland?

Dat vorig jaar de Duitse regering heeft besloten de productie van kernenergie te staken is op dit blog meermaals onder de aandacht gebracht. Eind vorig jaar is ook aandacht aan het Nederlands beleid, zoals dat zou moeten blijken uit de plannen van Den Haag om hier juist extra kernenergie te gaan opwekken. Om wat veel weg heeft van makkelijk door te prikken electoraal gewin en vooral de oren laten hangen naar bepaalde marktpartijen leek het er lang op dat Zeeland een tweede Borsele zou krijgen.

Het traject loopt echter anders dan verwacht. Er blijkt namelijk weinig animo bij buitenlandse partijen mee te bouwen aan een dergelijk project in Nederland. Dat heeft de directie van Delta moeten toegeven en het heeft de algemeen directeur Boerma doen besluiten op te stappen.

De berichtgeving over deze ontwikkelingen in het verre Zeeland sijpelen slechts langzaam door naar de randstad. Dus wat zich er precies heeft afgespeeld in de directiekamers van Delta blijft vooralsnog geheim.

Wat we inmiddels via TenneT weten is dat Zeeland en daarmee Delta een heel ander probleem heeft en wel een dat direct moet worden aangepakt. Op 30 december werd bekend dat TenneT het verzoek heeft gedaan de stroomproductie te verminderen. Dat zal niet zomaar een verzoek zijn, TenneT is ook niet zomaar een partij. Het bericht heeft tot op heden in de randstad nog tot weinig ophef gezorgd. De verklaring voor het verzoek is namelijk helder. Door het failliet gaan van de aluminiumfabriek Zalco is structureel een groot deel van de vraag weggevallen. Geen vraag bij gelijke productie betekent te veel aanbod. En schijnbaar is ook dat niet wenselijk.

Maar als we andere berichtgeving van TenneT raadplegen zien we ook dat de vraag naar elektriciteit in Nederland stagneert.

Dan is het niet vreemd te vermoeden dat er meer aan de hand kan zijn. En dat zou wel eens kunnen gelden voor heel het land. Minder vraag en vooralsnog te veel aanbod. Gaan we straks ook nog lezen dat Nederland een netto exporteur van elektriciteit is, net als Duitsland? Als dat zo is, dan wordt het dan niet nog logischer de overstap van opwekking op basis van fossiele brandstoffen naar meer duurzame vormen te versnellen.

Gitzwarte wolk boven de solarbranche

Aan al het goede lijkt een einde te moeten komen, zo ook de prettige vooruitzichten voor bedrijven betrokken bij eco-stroom. Al eerder was op dit blog een aantal vraagtekens gezet bij een concept voor de opwekking en doorverkoop van groene strook uit zonnecellen. Hierbij was het vooral het financieringsmodel dat argwaan wekte. En dat bij onze Zuiderburen sprake wasvan fraude bij het indienen van subsidieaanvragen was ook al genoteerd.

De vergrotende trap van die twijfel en achterdocht is inmiddels te benoemen: niet langer een gevoel maar de onbetwistbare zekerheid dat niet alles in de sector zuivere koffie is. Aanleiding hiervoor is het vorige week bekend geworden insolventie van de Duitse firma Solar Millennium. Het bedrijf uit Erlangen wist bij zeker 10.000 investeerders vele miljoenen euro’s wist los te peuteren. Geld dat zou worden ingezet voor een aantal spraakmakende projecten, onder andere in Spanje en de VS. Daarnaast was het ook nog eens genoteerd op de Duitse beurs Xetra, waar het dit voorjaar nog even boven de €20 piekte en vlak voor kerst een trieste €0,38 noteerde.

Twee groepen financiers dus die verschillend zullen worden behandeld bij de verdere afwikkeling van deze firma. Dat gold indertijd ook bij de neergang van de DSB bank, rekeninghouders hadden iets meer bescherming dan personen die op andere manieren geld in de bank hadden gestopt (de affaire rond de roemruchte achtergestelde deposito’s).

Bij nader inzien is er op nog een punt een overeenkomst tussen Solar Millennium en de DSB bank en dat betreft de directie. Toen het nog goed leek te gaan met de DBS wist men Frank de Grave te strikken als financieel directeur. Korte tijd later vertrok hij weer en dat wekte argwaan.

Zoiets lijkt ook te zijn gebeurd bij Solar Millennium. Daar werd eerder dit jaar na net 2 maanden in dienst te zijn geweest Utz Claassen de deur gewezen. In tegenstelling tot De Grave werd zijn exitpremie wel bekend gemaakt (€9 miljoen) en ook volgde een poging tot een motivering te komen. Claassen heeft tot voor de rechter volgehouden dat het verhaal van Solar Millennium niet klopte en dat o.a. zijn pogingen de onderste steen boven te krijgen werden tegengewerkt. Wat dat betreft lijkt zijn verhaal ook wel op dat van Michael Woodford bij Olympus.

Nu het bedrijf met vele honderden miljoenen schulden omvalt en grote groepen aandeelhouders, beleggers, investeerders en ook nog een een paar honderd personeelsleden met lege handen achterlaat is de reputatie van een “toekomstsector” wel in een keer zwaar beschadigd.

Treurig, want daardoor bestaat de kans dat met name professionele investeerders minder snel bereid zijn te investeren in iets dat toch de toekomst zal bepalen.

Interessante visie van Infineon

In de Frankfurter Rundschau van 17 december staat een interview met Peter Bauer, chef van de chipsbakker Infineon. Dit bedrijf, ooit afgesplitst van Siemens en nog niet eens zo lang geleden bijna failliet, volgen kan geen kwaad. De producten die het wereldwijd levert zijn integraal onderdeel van inmiddels bijna elke sector. Of het nu gaat om de automotive, zware industrie of ook consumer electronics, de kans dat er een of meer Infineon componenten inzitten is zeer groot.

Deze brede vertegenwoordiging in zoveel producten maakt het dus mogelijk Infineon te zien als een soort van graadmeter voor de economie. Als het bedrijf de winst en omzet flink weet op te schroeven, dan moeten we wel in een groeifase zitten. Omgekeerd, als de prognoses minder rooskleurig zijn, dan is dat elders en vooral later in de tijd ook te merken.

Het is niet vreemd dat Infineon voor 2012 met een teruggang in de omzet rekent. In het interview wordt 5% genoemd als krimp voor het boekjaar dat loop tot oktober 2012. Geen dramatisch grote terugval, maar wel een die niet genegeerd kan worden.

En dat geldt overigens ook voor enkele andere uitspraken van Bauer. Om te beginnen is dat het aantal opmerkingen die betrekking hebben op het zijn van een global player. Infineon behaalt in Azië inmiddels 41% van de totale omzet. Dat zegt al het nodige over de export kracht en over de locaties waar de producten worden afgenomen. Relateer dat ook aan het feit dat het bedrijf zeer dominant aanwezig is in auto-industrie. De tijden dat auto’s – ook de complexere modellen met veel elektronica – uit Europa kwamen is echt voorbij.

Een ander punt dat te maken heeft met de rol als global player is de zorg om de arbeidsmarkt in Duitsland. Te weinig bèta’s om op langere termijn de concurrentie met landen als China en Zuid Korea te kunnen volhouden. Bauer pleit overigens in het artikel niet voor het “invoeren” van meer IT deskundigen op basis van een groene kaart naar Duitsland. Zijn pleidooi focust puur op de opleidingen en het aantrekkelijker maken van bèta studies en werk voor vrouwen.